ZABYTKOWA KOTŁOWNIA I WARSZTATY KOLEJOWE - ul. Paczkowska

Warsztaty kolejowe przy Dworcu Głównym, których obecne nazwy to: PKP Oddział Zmechanizowanych Robót Drogowych, ulica Hubska 6 oraz PKP Zakład Taboru Wrocław Południe, ulica Paczkowska 26.

Dawna nazwa: Bahnbetriebswagenwerk Breslau Hauptbahnhof.

Warsztaty powstawały stopniowo od 1842 roku. Rozbudowane szczególnie intensywnie po 1870 roku.

(przypomnijmy tylko, że  pierwszą linią kolejową na ziemiach obecnej Polski, a wówczas terenach  niemieckich, był odcinek Wrocław - Oława zbudowany w 1842 roku, wkrótce przedłużony aż na Górny Śląsk, gdzie łączył się z koleją wiedeńsko-warszawską; obecny Dworzec Główny powstał po 1854 r.).
Zdjęcia pochodzą z serwisu http://hydral.com.pl/neo/test.php?obiekt=000671

Warsztaty kolejowe przy Dworcu Głównym przeszły bardzo zawiły i intensywny rozwój bezpośrednio związany z dynamicznym rozwojem kolejnictwa w XIX wieku na Dolnym Śląsku. Po 1870 roku stały się największym wrocławskim zakładem przemysłowym, zajmując się oprócz remontów wagonów i lokomotyw również produkcją wagonów. Obecnie z rozbudowanego zespołu różnorodnych budynków przemysłowych z różnych lat przetrwały tylko nieliczne części nie oddające charakteru układu przestrzennego tego niegdyś wielkiego zakładu.

 Pisma w sprawie kotłowni i warsztatów:

Zainteresowanie Rady Osiedla "kotłownią" datuje się od 1997 r. kiedy to ówczesny prezydent Miasta Bogdan Zdrojewski podjął decyzję o umieszczeniu miejskiej spalarni śmieci w budynku dawnej kotłowni. W efekcie protestu mieszkańców Wrocławia wyrażonego 49 tys. ich podpisów  (akcję prowadziło założone w tym celu Stowarzyszenie ANTY-SPAL)  Prezydent wycofał się z planów spalania śmieci w centrum miasta, chociaż ostatecznie sprawa została zamknięta w 2001 r. decyzją NSA.

Podczas wizji lokalnej przeprowadzonej w lutym 2004 r. przez przewodniczącego osiedlowej komisji IGiGK stwierdzono, że budynki kotłowni, a przede wszystkim dawnych warsztatów kolejowych, są w stanie śmierci technicznej.

Podjęto interwencję u Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który w sposób dobitny dał do zrozumienia radnym, że nie ma zamiaru zajmować się tymi sprawami "a jak mamy ochotę to możemy go podawać do prokuratora". - nadmieńmy, że PINB  pan Andrzej Pokryszko jest zobowiązany przez prawo do sprawowania nadzoru nad tymi obiektami, co wynika z faktu, że są one objęte ochroną konserwatorską wynikającą z planów zagospodarowania przestrzennego.

W tym stanie rzeczy - postanowiono zwrócić się z prośbą o pomoc do, wpierw wojewódzkiego, a później Miejskiego Konserwatora Zabytków, co poskutkowało przeprowadzeniem wizji lokalnej obiektów, ustaleniem planów PKP względem obiektu i ostatecznie zakazaniem prac rozbiórkowych.

fragment pisma Rady Osiedla do MKZ:

"(...) Zwracamy się z gorącym apelem o zwrócenie uwagi na stan techniczny w jakim znajdują się zabytkowa kotłownia i budynki warsztatów kolejowych oraz o podjęcie kroków prowadzących do zabezpieczenia tych budowli przed dalszym zniszczeniem.

Wewnątrz konstrukcji kotłowni "zdemontowano" wszystkie metalowe części. Niszczone są stropy w warsztatach, rozbijane otwory okienne, wkrótce  runie dach jednego z budynków. Wejścia do obiektów są niezabezpieczone: może wejść do nich każdy, chociaż stan techniczny niektórych z pośród nich stwarza bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia.

 Wobec braku jakiegokolwiek zainteresowania ochroną zabytków, wynikającą z planów zagospodarowania przestrzennego, realizowaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, są Państwo jedyną instytucją w mieście, która może uchronić ten cenny zespół zabytków zabudowy przemysłowej przed zniszczeniem.

Trudno nam uwierzyć, że obiekty, które powstawały stopniowo od 1842 r., stanowiące jedne z pierwszych na Dolnym Śląsku zabytków związanych z kolejnictwem, nie zasługują na ochronę prawną i nie są tym samym uznawane za dobra kultury materialnej podlegające ochronie. (...)"

 

Przedmiot ochrony i wytyczne konserwatorskie dla obszaru zabudowy przemysłowej Warsztaty kolejowe przy Dworcu Głównym.

a)            W związku z wyprzedażą części terenów kolejowych należy dążyć do wykonania studium historyczno – konserwatorskiego całego obszaru związanego z koleją tzn. od Dworca Głównego na wschód pomiędzy ulicą Suchą, Paczkowską a Puławskiego.

b)           Należy rozważyć możliwość objęcia ochroną konserwatorską części zachowanej infrastruktury tj. torowisk, szlabanów, semaforów, żurawi do napełniania wodą lokomotyw itp., po przeniesieniu jej elementów do przygotowanych w tym celu powierzchni ekspozycyjnych. Należy zwrócić uwagę na nieczynną kotłownię.

 Obszar zabudowy przemysłowej warsztaty kolejowe przy Dworcu Głównym objęty jest strefą “B” ochrony konserwatorskiej.

 

 

oprac. Maciej Borowski